Turizmin yeni dili; deneyim, dijitalleşme ve insan odaklılık

2025 yılı itibarıyla Türkiye turizm ve otelcilik sektörü, küresel sahnede dikkat çekici bir konuma ulaştı. 

2024’te 62,2 milyon turisti ağırlayan Türkiye, dünya sıralamasında dördüncü sıraya yerleşti. Turizm geliri 61,1 milyar dolara ulaşırken, 2025 hedefi 70 milyon turist ve 70 milyar dolar gelir olarak belirlendi. Ancak bu başarı hikâyesinin sürdürülebilirliği, yalnızca rakamlarla değil, sektörün iç dinamikleriyle de doğrudan ilişkili.

Bu dönüşümün anahtarı insan, teknoloji ve kültürdür.

Bugünün turizm profesyoneli artık sadece operasyonel başarıyla değil, deneyim tasarımı, dijital yetkinlik ve ilişki yönetimiyle öne çıkıyor. Sektörün geleceği şu üç temel eksende şekilleniyor:

Dijitalleşme ve akıllı çözümler

Yapay zekâ destekli rezervasyon sistemleri, kişiselleştirilmiş deneyimler ve veri odaklı pazarlama artık olmazsa olmaz.

Çeşitlilik ve kapsayıcılık

Cinsiyet eşitliği, kuşaklar arası işbirliği ve kültürel çeşitlilik, sadece etik bir duruş değil, aynı zamanda verimliliğin ve yaratıcılığın da kaynağıdır.

İnsan odaklı liderlik

Kurumsal samimiyet, ekip bağlılığı ve sürdürülebilir başarı için liderlerin sadece yöneten değil, ilham veren figürler olması gerekiyor.

Peki, sektör olarak biz neleri yapmıyoruz?

Bu soruyu sormadan, geleceğe dair hiçbir strateji gerçekçi olamaz. Çünkü bazı temel eksiklikler, sektörün potansiyelini sınırlıyor:

Ülkemizdeki genç işsizliğiyle yüzleşmiyoruz

Türkiye’de 15-24 yaş arası genç işsizlik oranı %18’in üzerinde seyrediyor. Milyonlarca genç, iş ararken umutlarını yitiriyor. Oysa turizm ve otelcilik sektörü, doğası gereği genç iş gücüne en açık alanlardan biri. Ancak ne yazık ki, bu potansiyeli değerlendirmek yerine, düşük maliyetli iş gücü arayışıyla başka ülkelerden vasıfsız gençleri istihdam etmeye yöneliyoruz. Bu tercih, kısa vadede maliyet avantajı gibi görünse de, uzun vadede sektörel kaliteyi, hizmet standardını ve en önemlisi Türk misafirperverliğinin ruhunu zedeliyor. Çünkü turizm sadece bir hizmet değil, bir kültür aktarımıdır. Bu kültürü taşıyacak olanlar da bu toprakların insanlarıdır.

Eğitim ve yetiştirme modellerini güncellemiyoruz.

Gençlerimizi sektöre kazandırmak için gereken eğitim modelleri hâlâ eski paradigmalara dayanıyor. Oysa bugünün turizm çalışanı; dijital okuryazar, çok dilli, kültürel zekâya sahip ve deneyim odaklı olmalı. Bu yetkinlikleri kazandıracak hibrit eğitim sistemlerine, sektör üniversite iş birliklerine ve sahada öğrenmeye dayalı programlara acilen ihtiyaç var.

İşin ruhunu koruyamıyoruz.

Turizmde işin ruhu dediğimiz şey, sadece prosedürlerle değil, aidiyetle, anlamla ve değerle inşa edilir. Ancak düşük ücret politikaları, mevsimlik istihdamın belirsizliği ve kariyer gelişimi eksikliği, çalışan bağlılığını zayıflatıyor. Bu da hizmet kalitesini doğrudan etkiliyor.

Kültürel mirası taşıyacak insan kaynağını geliştirmiyoruz.

Türk misafirperverliği, sadece bir davranış biçimi değil; bir değer sistemidir. Bu değerleri içselleştirmiş, yerel kültürü bilen, empati kurabilen çalışanlar olmadan bu miras yaşatılamaz. Oysa biz, bu mirası taşıyacak gençleri sektöre kazandırmak yerine, maliyet odaklı çözümlere yöneliyoruz.

Ne Yapmalıyız?

Genç işsizliğiyle mücadeleyi sektörel sorumluluk haline getirmeliyiz. Mesleki eğitimleri dijitalleşme, sürdürülebilirlik ve deneyim tasarımı ekseninde yeniden yapılandırmalıyız. Gençlere sadece iş değil, gelişim ve karar alanı sunmalıyız. Türk misafirperverliğini taşıyacak insan kaynağını stratejik öncelik haline getirmeliyiz.

Geleceği birlikte inşa etmek

Turizm sektörü, Türkiye’nin ekonomik lokomotiflerinden biri. Ancak bu lokomotifin sürdürülebilir şekilde ilerleyebilmesi için sadece dış pazarlara değil, iç potansiyele de bakmamız gerekiyor. Gençlerimizi dışlamak yerine, onları geleceğin turizm liderleri olarak yetiştirmek, hem ekonomik hem kültürel bir zorunluluktur. Çünkü işin ruhu, sadece hizmette değil; insanda, ilişkide ve birlikte üretmede saklıdır. Ve bu ruhu korumak, ancak birlikte mümkündür.

Nevzat Ahmet ÇELEBİ