Firuz Bağlıkaya: "Artık operasyonu otomatik yapıyoruz"

Didim'de düzenlenen "Turizmin Bugünü ve Geleceği; Analogdan Dijital Çağa Geçiş, Bölgesel Markalaşma ve Sürdürülebilirlik" konulu toplantıda konuşan Detur CEO'su Firuz Bağlıkaya, tur operatörlerinin dünden bugüne satış ve pazarlamada geldiği noktaya ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Tur operatörlerinin ürünü belirlediği, manuel operasyon konuşullarını anımsatarak konuşmasına başlayan Bağlıkaya şunları söyledi:

"Biz aslında analogtan dijital çağa geçişi piyasa koşullarına uyarak yaşamak durumunda kaldık. Bundan 20 sene önce fuarlara gittiğimizde bavulların içine katalogları koyardık. Gümrükten sokmazlardı. Mümkün olduğunca kalabalık giderdik. Katalog ve broşür pazarlaması yapılırdı. Başka bir kanalımız yoktu. Müşteri seyahat aentasına geliyordu ne bulursa onu alıyordu. Maksimum 4 uçaklık operasyonlar yapabiliyorduk. 5 uçak olduğu zaman karışabiliyordu. Bütün operasyonlar manuel yapılıyordu. Baskı paramız, kargo paramız, dergi ve gazete reklam harcamalarımız vardı. 3-3.5 kataloğa bir yolcuydu ölçümüz. 3 katalog bir yolcu. Bütün numaramız buydu. Acenta acenta geçip bu manuel operasyon gücünü kullanıyorduk.

"HİZMET TÜRÜNÜ TUR OPERATÖRÜ BELİRLERDİ"

Havalimanında fiziksel kısıtlamalar da vardı. Bodrum'a gelirsiniz oda vermezlerdi. Otel sıkıntısı vardı. Antalya, Kuşadası, Didim'de de bu aynıydı. Yani uçak, yatak ve havalimanı gibi sıkıntılar vardı. Müşteri kataloğa ulaşamıyorsa satış olmazdı. Tur operatörü paketi yapıp acentaya veriyor. Acenta da bunu satıyordu. Hizmet türünü tur operatörü belirlerdi. Biz 15-20 ürün çıkartıp uçağa bağlayıp 15 otele dağıtırdık ve müşteriye bunu verirdik. Beğenirse alırdı. Benim yaptığım ürünü almak zorundaydı. Operasyon gücüne göre arz limitliydi. Talebin boyutunu hiçbir zaman ölçemiyorduk. Eskiden bu kadar geniş bir imkan yoktu.

"ARTIK OPERASYONU OTOMATİK YAPIYORUZ"

Biz bu süreci yaşamış birkaç tur operatöründen biriyiz. Parmakla sayılı kaldık. Şuanda operasyonun bütün kısmını otomatik yapıyoruz. Yazılımlarımız var. İnsan faktörü sadece kontrol aşamasında. Web çalışıyor mu? Satış aşamasında çıkış var mı? Yüzden fazla online ve offline kanala sahibiz. İskandinavya pazarından Tunus, İspanya, Türkiye satıyoruz. Sosyal medya, görüntülü medya gibi kanallarda insanlar sadece fotoğraf değil video izlemek istiyor. Görüp öyle satın alıyor.

"TEKNOLOJİYE HARCADIĞIMIZ PARA YÜZDE 60"

Ana pazarlama giderlerimiz katalogtan çıktı ve teknoloji ile dijital reklama girdi. Teknolojiye harcadığımız para bütün harcamaların yüzde 60'ını kapsıyor. Gazete ve dergi ilanları görünürlük için devam ediyor ancak bizim satışlarımızın yüzde 80 oranında online kanalda. Bizim bulunduğumuz pazarlarda online rezervasyon çok yüksek.

"ŞİMDİ HER ŞEYİ MÜŞTERİ BELİRLİYOR"

Seyahat talep miktarını artık biz belirlemiyoruz. Artık yolcunun gideceği kadar seyahat sunma imkanımız var. Ne kadar talep varsa o kadar seyahat var. Müşteriler oteli birçok yönüyle karşılaştırıp, deneyimlere bakarak satınalma yapabiliyorlar. Hizmetin tipini belirleyen bölüm artık müşteriye geçti. Şuanda müşteri her yere ulaşabiliyor. Sen satmazdan dinamik paketle online her yere ulaşıp o hizmeti alabiliyor. Ulaşım ve konaklama imkanları teknoloji ile birlikte arttı. Turizm trafiği insan eliyle yapılır boyutunun üzerine çıktı.

MOBİLE ÖNE ÇIKIYOR

Son yıllarda mobil kullanımı artıyor. Mobilin satışa dönüşümü yüzde 88 artmış durumda. Seyahat satınalanların yüzde 87'si en az bir defa mobile bakmış durumda. Fotoğraf yerine video hatta havadan yapılan çekimler, tesisin tamamını gösteren çekimler daha çok izleniyor. Müşteri nerede kalacağını, çocuk kulübünü, nerede yemek yiyeceğini görmek istiyor. Bizim ofislerimiz de stüdyo gibi olmaya başladı.

Artık hiçbir şey saklayamıyorsunuz. Buraya girdiniz ve bu salon soğuk hemen biri yazıp paylaşıyor. Müşteriler satınalmadan önce güncel yorumlara bakıyor; kendi de yorum yazıyor. Dijital dünyaya gidildiği ortada ama bu işin nereye gideceğini bilmiyoruz. Seyahatte kişiye özel çözümlerle şekilleniyor ve tur operatörünün nesli tükeniyor. Bu meslek dalı tamamen bitiyor. Kalaycı neyse tur operatörü de o olacak.

TURİZM PAZARLAMASI POZİTİF ÖZELLİKLERİMİZ

Turizmin pazarlanmasında Türk oyuncularının yeri nedir? Teknolojik alt yapımız çok iyi. Pazarlama kanalları çeşitliliğine uyumluyuz. Trendlere entegre olabiliyoruz. Türk tur operatörlerinin operasyon gücünü önemsemeliyiz. Türk operatörlerinin olduğu yerde operasyonu yabancı da iptal edemiyor. Pazarı kaybetmek istemiyor. Eğer Türk operator yoksa uçaklar hemen başka yöne çevrilebiliyor. Türk tur operatörleri çok önemli. İspanya'nın, Yunanistan'ın bu kadar tur operatörü yoktur. Gelişmiş ulaşım imkanları ve coğrafi konumumuz var.

NEGATİF ÖZELLİKLERİMİZ

Turizmde çok başlılık, master plan eksikliği, STK'ların kamuyu yanlış yönlendirmesi, coğrafi konumun yarattığı olumsuz siyasi koşullar var.

ÖNERİLER

En önemli sorun terör sorununun çözülmesi. Bizim sorunumuz Rusya değil. Uçak düşmesi değil. 3.5 milyon Rus gelmezse türbülasn olur o kadar. Başka sıkıntı var. Bizim bulunduğumuz bölgede rezervasyonlar yüzde 50 şuanda. İş biraz normale dönse yine olay oluyor. Sınır komşularımızla yaşadığımız sorunlar var. Yani bizim esas meelemiz güvenlik.

Turizm üst kurulu oluşturulmalı. Tanıtım ve imaj stratejileri belirlenmeli. Kamu ve sektörün doğru ve gerçekçi iletişim kurması gerekiyor. Destek paketinin küçük ölçekte olan işletmeleri de kapsaması gerekiyor. Turizmin tamamı ihracatçı olmalı. SGK destek paketi oluşturulmalı. Güneydoğu bölgesinde terör mağduru işletmelere destek verilmesi lazım."