Türkiye Turizm Yatırımcıları Derneği’nin de (TTYD) katıldığı zirvede, yapay zekânın seyahat ve konaklama sektörüne etkilerinden 2035'e kadar 43 milyonu aşması öngörülen çalışan açığına, iklim değişikliğinin yatırımlara yansımalarından uluslararası seyahatlerin kolaylaştırılmasına kadar pek çok farklı konu tartışıldı.
Zirvede ele alınan başlıklar, Türkiye'nin mevcut turizm yatırımlarını yenilemesi, finansmana erişimi geliştirmesi, dijital dönüşümü hızlandırması ve destinasyonlarını çeşitlendirmesi açısından da önemli mesajlar içeriyor.
Dünya Seyahat ve Turizm Konseyinin (WTTC) 2026 yılında yayımladığı Ekonomik Etki Araştırması'na göre, seyahat ve turizm sektörünün 2025 yılında küresel ekonomiye toplam katkısı 11,6 trilyon dolara ulaştı. Küresel gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 9,8'ini oluşturan sektör, dünya genelinde 366 milyon kişilik istihdamı destekledi. WTTC'nin 7-9 Ekim 2026 tarihlerinde Malta'da düzenlediği 26. Küresel Zirve'de sektörün önümüzdeki yıllarda karşılaşacağı fırsatlar, riskler ve yatırım ihtiyaçları değerlendirildi.
TTYD'nin de temsil edildiği zirvenin gündeminde turizm yatırımlarının finansmanı, yapay zekâ ve dijitalleşme, nitelikli insan kaynağı, iklim değişikliğine uyum, uluslararası seyahatlerin kolaylaştırılması ve destinasyon yönetimi vardı. Bu başlıklar, Türkiye'nin mevcut konaklama altyapısını geliştirmesi ve turizmden elde edilen ekonomik değeri artırması bakımından da önem taşıyor.
TURİZM YATIRIMLARINDA FİNANSMAN VE YENİLEME İHTİYACI
Malta Zirvesi'nin yatırım oturumlarında uzun vadeli finansman olanakları ve yatırım ortamının geliştirilmesi öne çıktı. Yatırım projelerinin uygulamaya hazır hâle getirilmesi, izin süreçlerinin kolaylaştırılması, kamu kurumları arasındaki koordinasyon ve düzenleyici çerçevenin öngörülebilirliği tartışıldı.
Türkiye'de yeni konaklama yatırımlarının yanı sıra mevcut tesislerin yenilenmesi de önem kazanıyor. Konaklama altyapısının değişen misafir beklentilerine, teknolojik gelişmelere ve çevresel koşullara uyum sağlaması için modernizasyon yatırımlarına ihtiyaç duyuluyor. Mevcut tesislerin rekabet gücünün korunması, uzun vadeli finansmana erişim ve öngörülebilir yatırım koşulları da sektörün öncelikleri arasında bulunuyor.
YAPAY ZEKÂ SEYAHATİN HER AŞAMASINA GİRİYOR
Yapay zekâ, zirvenin en fazla üzerinde durulan konularından biri oldu. Seyahat planlamasından rezervasyon ve ödeme süreçlerine, konaklama işletmelerinin operasyonlarından müşteri deneyimine kadar teknolojinin kullanım alanları tartışıldı. Yapay zekâ destekli sistemlerin seyahat önerilerinin yanı sıra kullanıcı adına rezervasyon işlemlerini de gerçekleştirebileceği değerlendirilirken veri güvenliği, ödeme yetkilendirmesi ve tüketici güvenine dikkat çekildi.
Türkiye'deki turizm işletmeleri açısından yapay zekâ, rezervasyon süreçlerinin yanı sıra misafir iletişimi, kat hizmetlerinin planlanması ve bakım ihtiyaçlarının önceden belirlenmesi gibi alanlarda da yeni olanaklar sunuyor. Zirvede paylaşılan örnekler, teknolojinin tekrarlayan işleri azaltarak çalışanların misafirlerle doğrudan ilgilenebileceği zamanı artırabileceğini gösteriyor.
TURİZMDE 43 MİLYONU AŞAN ÇALIŞAN AÇIĞI ÖNGÖRÜLÜYOR
WTTC'nin Malta Zirvesi'nde paylaşılan değerlendirmelerine göre, 2035 yılına kadar dünya genelinde turizm sektöründe 43 milyonu aşan çalışan açığı oluşabileceği öngörülüyor. Bu rakam, sektörün tahmini iş gücü ihtiyacının yaklaşık yüzde 16'sına karşılık geliyor.
Zirvede gençlerin turizm sektörüne kazandırılması, mesleki eğitimin geliştirilmesi, çalışanların yeni teknolojilere uyumu ve turizm kariyerlerinin daha cazip hâle getirilmesi tartışıldı. Türkiye'nin turizmdeki hizmet kalitesini sürdürebilmesi için nitelikli insan kaynağını koruması, gençlerin sektöre katılımını desteklemesi ve çalışanlara uzun vadeli kariyer olanakları sunması önem taşıyor.
VİZE VE SINIR GEÇİŞLERİNDE DİJİTAL DÖNÜŞÜM
Vize başvurularından havalimanlarındaki sınır geçişlerine kadar yolculuğun farklı aşamalarında dijital kimlik ve biyometrik teknolojilerin kullanımı zirvenin gündemindeydi. Bu uygulamaların yolcu işlemlerini kolaylaştırma potansiyelinin yanı sıra ülkelerin sistemleri arasındaki uyum ve veri güvenliği tartışıldı. Teknolojik gelişmelerin pasaportların hukuki işlevini ortadan kaldırmadığı da vurgulandı.
Uluslararası turizmde bir destinasyona ulaşmanın ve ülkeye giriş yapmanın kolaylığı da seyahat tercihlerini etkiliyor. Türkiye'nin yeni pazarlara erişiminde vize süreçlerinin kolaylaştırılması, havalimanlarındaki yolcu işlemlerinin geliştirilmesi ve uluslararası uçuş bağlantılarının güçlendirilmesi önem taşıyor.
İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ TURİZM YATIRIMLARININ GÜNDEMİNDE
İklim değişikliğinin özellikle kıyı destinasyonları üzerindeki etkileri Malta Zirvesi'nde tartışılan konular arasındaydı. Su ve enerji kaynaklarının verimli kullanılması, turizm tesislerinin aşırı hava olaylarına karşı dayanıklılığının artırılması ve doğal çevrenin korunması öne çıktı.
WTTC, Iberostar ve Oxford Economics iş birliğiyle hazırlanan 2024 tarihli araştırmaya göre, küresel kıyı ve deniz turizminde emisyonların azaltılması için yılda yaklaşık 30 milyar dolar, iklim değişikliğine uyum yatırımları da dahil edildiğinde ise yıllık 65 milyar dolara kadar finansman ihtiyacı bulunuyor.
Türkiye'nin kıyı turizmindeki yatırım birikimi göz önüne alındığında, mevcut tesislerin yenilenmesi, su ve enerji verimliliğinin artırılması ve altyapının değişen iklim koşullarına hazırlanması gerekiyor. Bu yatırımlar, çevresel dayanıklılığın yanı sıra mevcut tesislerin ekonomik ömrünün ve verimliliğinin korunmasına da hizmet ediyor.
TURİZMDE REKABET, DESTİNASYONUN SUNDUĞU DEĞERE ODAKLANIYOR
Malta Zirvesi'nde turizmden elde edilen ekonomik değerin artırılması ve destinasyonların geliştirilmesi üzerinde duruldu. Farklı ülkelerden paylaşılan örneklerde kültürel mirasın korunması, gastronomi, yerel üretim ve turizm hareketinin yılın farklı dönemlerine yayılması öne çıktı. Destinasyonların başarısının yalnızca ziyaretçi sayılarıyla değil, turizmin yerel ekonomiye katkısı ve ziyaretçilere sunulan deneyimlerle de değerlendirilmesi gerektiği tartışıldı.
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy da zirvedeki konuşmasında Türkiye'nin dört denizi, dört mevsimi ve 81 iliyle turizmi ülke geneline yayma potansiyeline dikkat çekti. Ersoy, ziyaretçi sayısını 100 milyonun üzerine taşıma hedefinden söz ederken yeni destinasyonların geliştirilmesini ve mevsimselliğin azaltılmasını öne çıkardı.
Türkiye'nin kültürel mirası, gastronomisi, tarihi değerleri ve farklı coğrafyaları, turizm ürününün çeşitlendirilmesi için geniş olanaklar sunuyor. Farklı destinasyonların geliştirilmesi ve mevcut konaklama tesislerinin yıl boyunca daha verimli kullanılması, turizmden elde edilen ekonomik değeri artırabilir.
ULAŞIM VE KONAKLAMA YATIRIMLARI BİRLİKTE PLANLANMALI
Uluslararası hava bağlantılarının turizm yatırımları üzerindeki etkisi de Malta Zirvesi'nin gündemindeydi. Yeni destinasyonların geliştirilmesinde uçuş olanaklarının artırılması, sezon dışı dönemlerde ulaşım bağlantılarının sürdürülmesi ve konaklama kapasitesinin ulaşım planlamasıyla uyumlu olması üzerinde duruldu.
Türkiye'nin geniş uçuş ağı ve konaklama altyapısı, farklı pazarlardan ziyaretçi çekilmesi açısından önemli bir avantaj oluşturuyor. Turizm hareketinin yılın daha geniş bir dönemine yayılabilmesi için uçuş planlaması ile konaklama tesislerinin faaliyet dönemlerinin birlikte değerlendirilmesi önem taşıyor. Bu yaklaşım, mevcut yatırımların kullanımını artırırken turizm gelirlerinin farklı bölgelere yayılmasına da katkı sağlayabilir.
TÜRKİYE İÇİN YENİ DÖNEMİN ÖNCELİKLERİ
Malta Zirvesi'nde yatırım, teknoloji, insan kaynağı ve destinasyon yönetiminin birlikte geliştirilmesi gerektiği farklı oturumlarda dile getirildi. Turizmin büyümesinin ekonomik ve sosyal faydaya dönüşmesinde bu alanlar arasındaki ilişkinin önemi vurgulandı.
Zirvede görüşülen konular, Türkiye turizmi açısından mevcut konaklama altyapısının yenilenmesi, finansmana erişimin geliştirilmesi, teknolojik dönüşüm, nitelikli insan kaynağı ve turizmin farklı destinasyonlara ve yılın tamamına yayılması başlıklarını gündeme taşıyor.
Türkiye'nin uluslararası turizmdeki konumunu geliştirmesinde yeni yatırımlar kadar mevcut tesislerin verimliliğinin artırılması, iklim değişikliğine uyum ve ulaşım bağlantılarının güçlendirilmesi de önem taşıyor. Kamu ve özel sektörün bu alanlarda iş birliği yapması, turizm yatırımlarının uzun vadeli gelişimini ve sektörün yarattığı ekonomik değerin artırılmasını destekleyebilir.
